Ieder jaar is het weer een flinke klus: de schoolgids. Of je hem nu digitaal publiceert of op papier, het doel is altijd hetzelfde: zorgen dat ouders en leerlingen precies weten waar ze aan toe zijn. In 2020 schreven we voor het laatst over de wettelijke eisen, maar sindsdien is er weer behoorlijk wat veranderd…

Tijd dus voor een update! In deze blogpost frissen we de basis op en duiken we in de tien belangrijkste wijzigingen die jouw schoolgids voor 2026 helemaal 'Onderwijsinspectie-proof' maken. Sommige eisen zijn nieuw, andere zijn aangescherpt. 

De oude Wet op het voortgezet onderwijs (WVO) is definitief vervangen op 1 augustus 2022 door de nieuwe WVO 2020. Let dus op: oude verwijzingen die in de schoolgids staan kloppen waarschijnlijk dus niet meer. Zorg dat je gids overal verwijst naar de juiste artikelen uit de WVO 2020 om juridisch sluitend te zijn.

Top 10: De belangrijkste veranderingen (2021-2026)

Wat zijn nu de nieuwe vereisten waar je als schoolleiding of redactie rekening mee moet houden? We hebben de belangrijkste veranderingen van de afgelopen vijf jaar voor je op een rij gezet. Alles afgevinkt? Dan is jouw schoolgids helemaal klaar voor de Onderwijsinspectie!

1. Verplichte inbreng van leerlingen bij ondersteuning

Dit is de meest ingrijpende proceswijziging: voordat je de schoolgids mag vaststellen, ben je nu verplicht om leerlingen om hun mening te vragen over de basisondersteuning en het ondersteuningsaanbod. In de gids moet je vervolgens niet alleen beschrijven wat hun inbreng was, maar ook heel specifiek aangeven in welke mate deze mening invloed heeft gehad op het aanbod van de school.

Wetsartikel: Artikel 2.92a

2. Vrijwillige ouderbijdrage: uitsluiten is verboden

Dit is misschien wel de belangrijkste wijziging. Je mag geen enkele leerling meer uitsluiten van extra activiteiten (zoals excursies) als ouders niet betalen. In je gids moet nu expliciet staan dat de bijdrage vrijwillig is en dat deelname voor elke leerling gegarandeerd is. Geen uitzonderingen meer!

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub f

3. Beleid voor loopbaanbegeleiding

Scholen (met name in het praktijkonderwijs) moeten in de gids helder omschrijven hoe zij leerlingen adviseren en ondersteunen bij de overstap naar de arbeidsmarkt of vervolgonderwijs.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub p

4. Beleid voor leerlingenparticipatie

Het is niet meer genoeg om te zeggen dat leerlingen meepraten via een leerlingenraad. In de schoolgids moet je nu het volledige ‘leerlingenparticipatiebeleid’ opnemen hoe ze worden  betrokken bij de vorming van het algemene beleid van de school. Je moet specifiek beschrijven op welke wijze de school de betrokkenheid van leerlingen faciliteert (denk aan tijd en middelen) en hoe dit actief wordt gestimuleerd.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub j.

5. Bevindingen van kwaliteitszorg en maatregelen

De schoolgids fungeert nu meer als verantwoordingsdocument. Dit betekent dat de schoolgids niet meer alleen een ‘informatieboekje’ is, maar een officieel document waarin de school aan ouders en de inspectie laat zien hoe zij de kwaliteit van het onderwijs bewaakt. Ook de concrete maatregelen die de school neemt naar aanleiding van deze bevindingen moeten in de gids worden vermeld.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub o

6. De naam van het aanspreekpunt bij pesten

Voor de veiligheid van leerlingen is een anoniem beleid niet meer voldoende. De schoolgids moet nu verplicht vermelden bij welke specifieke persoon de taken rondom het anti-pestbeleid zijn belegd. Deze persoon fungeert als het centrale aanspreekpunt voor leerlingen en ouders in het kader van pesten.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub n

7. Duidelijke beschrijving van het ondersteuningsaanbod

Scholen moeten een heldere beschrijving geven van zowel de basisondersteuningvoorzieningen (deze hulp is op elke school in de regio hetzelfde, zoals het dyslexieprotocol) als het specifieke ondersteuningsaanbod van de school zelf. Dit helpt ouders om precies te zien welke extra hulp de school kan bieden aan leerlingen die dat nodig hebben. Denk hierbij aan bijvoorbeeld prikkelarme werkplekken die op de school aanwezig zijn.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub b

8. Transparantie over onderwijstijd en lesuitval

Ouders hebben recht op duidelijkheid over de uren die hun kind op school doorbrengt. De gids moet het totaal aantal klokuren aan onderwijstijd bevatten en de soorten activiteiten die hieronder vallen. Deze is afhankelijk van het lesniveau. Ook moet de gids nu verplicht het beleid bij lesuitval bevatten.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub c

9. Volledig overzicht van het verzuimbeleid

Afwezigheid en spijbelen worden strenger gevolgd. In de schoolgids moet het volledige verzuimbeleid van de school staan. Dit betekent dat voor ouders en leerlingen direct duidelijk moet zijn welke regels er gelden bij afwezigheid en hoe de school ongeoorloofd verzuim aanpakt.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub k

10. De klachtenregeling en juridische rechten

In de gids moet duidelijke informatie staan over de rechten en plichten van alle betrokkenen: ouders, leerlingen en het bevoegd gezag. Een essentieel onderdeel hiervan is de informatie over de klachtenregeling, inclusief de verwijzing naar de klachtencommissie waarbij de school is aangesloten.

Wetsartikel: Artikel 2.92 lid 2 sub g

Wat betekent dit voor de schoolgids in 2026?

Met al die wijzigingen vraag je je misschien af: wordt de gids nu een onleesbaar boekwerk? Dit ligt natuurlijk helemaal aan jullie school zelf! De verschuiving naar meer transparantie op basis van de WVO 2020 heeft inderdaad directe gevolgen voor hoe je de schoolgids inricht en onderhoudt. Dit zijn de belangrijkste dingen om rekening mee te houden.

De schoolgids wordt een stuk ‘dikker’. De schoolgids zal in 2026 waarschijnlijk meer pagina's tellen dan voorheen. Dit komt vooral door de verplichting om informatie die voorheen versnipperd was, nu integraal in de gids op te nemen, zoals de volledige beschrijving van het ondersteuningsaanbod van de school zelf. De schoolgids wordt completer en hierdoor dikker.  

De noodzaak voor een goede structuur. Omdat de schoolgids uitgebreider wordt, is een ‘platte’ tekst niet langer werkbaar. Je hebt een sterke structuur nodig om de leesbaarheid te waarborgen voor medewerkers, ouders en leerlingen. Denk aan een heldere hoofdstukindeling en een goede online navigeerbaarheid, zodat de gids voor de doelgroep en de inspectie eenvoudig (digitaal) beschikbaar en raadpleegbaar is. Het kan voor de leesbaarheid (en het begrip) helpen om teksten te ondersteunen met afbeeldingen.

Intensiever onderhoud. Het onderhoud is steeds minder een jaarlijkse ‘copy-paste’ klus, maar steeds meer een proces waarbij je handmatig moet controleren of hetgeen je geschreven hebt nog volstaat. Zorg er dus voor dat je tijdig de juiste mensen inschakelt die je helpen bij het schrijven van de schoolgids. 

Deze blogpost heeft op 30 maart een update gehad om het nog beter aan te laten sluiten op de praktijk.